Türkiye’de teknoloji, Ar-Ge ve inovasyon odaklı girişimlerin sayısı her geçen gün artarken, girişimcilerin karşısına çıkan önemli yapılardan biri de TEKMER oluyor.
Peki TEKMER nedir? Teknopark’tan farkı nedir? Hangi teşviklerden yararlanılabilir? TEKMER’de faaliyet gösteren şirketlerin mali süreçlerinde nelere dikkat edilmelidir?
Bu yazımızda TEKMER hakkında en çok merak edilen soruları kısaca ele alıyoruz.
TEKMER Nedir?
TEKMER (Teknoloji Geliştirme Merkezi); Ar-Ge, inovasyon ve teknoloji odaklı girişimlerin geliştirilmesi, desteklenmesi ve ticarileştirilmesine katkı sağlamak amacıyla oluşturulan yapılardır.
TEKMER’lerde girişimcilere ve işletmelere yalnızca fiziksel çalışma alanı sunulmaz. Aynı zamanda girişimcilik, mentorluk, eğitim, danışmanlık, iş geliştirme ve ticarileştirme gibi alanlarda da destek mekanizmaları oluşturulabilir.
KOSGEB’in güncel düzenlemelerinde TEKMER; KOSGEB tarafından TEKMER adı kullanım hakkı tanınmış Teknoloji Geliştirme Merkezi olarak tanımlanırken, belirli şartları sağlayan ve Ar-Ge/inovasyon projesiyle TEKMER’de yer alan işletmelerin 5746 sayılı Kanun kapsamındaki muafiyetlerden yararlanabileceği belirtilmektedir.
Dolayısıyla TEKMER’i yalnızca bir ofis veya ortak çalışma alanı olarak değerlendirmemek gerekir. TEKMER, teknoloji şirketlerinin Ar-Ge faaliyetlerini geliştirebileceği bir ekosistem olarak öne çıkmaktadır.
TEKMER’in Teknopark’tan Farkı Nedir?
TEKMER ve Teknopark benzer amaçlara sahip olsa da aynı yapı değildir.
Teknoparklar, 4691 sayılı Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Kanunu kapsamında faaliyet gösteren Teknoloji Geliştirme Bölgeleridir.
TEKMER’ler ise KOSGEB’in ilgili düzenlemeleri kapsamında faaliyet gösteren Teknoloji Geliştirme Merkezleridir.
İki yapı arasındaki en önemli farklardan biri, uygulanan mevzuat ve teşvik mekanizmalarının farklı olmasıdır.
Bu nedenle bir teknoloji şirketinin TEKMER veya Teknopark tercihi yapılırken yalnızca ofis imkanları değil;
- Şirketin faaliyet konusu,
- Ar-Ge ve inovasyon projesi,
- Personel yapısı,
- Harcama ve yatırım planı,
- Yararlanılabilecek teşvikler,
Projenin süresi ve ticarileşme hedefleri
birlikte değerlendirilmelidir.
Kısacası “TEKMER mi, Teknopark mı?” sorusunun cevabı her şirket için aynı değildir.
TEKMER’de Hangi Teşviklerden Yararlanılabilir?
TEKMER’in teknoloji şirketleri açısından dikkat çeken yönlerinden biri, gerekli şartların sağlanması halinde 5746 sayılı Kanun kapsamındaki teşvik ve istisnalardan yararlanılabilmesidir.
Bunlar arasında genel olarak;
- Ar-Ge indirimi,
- Gelir vergisi stopajı teşviki,
- Sigorta primi desteği,
- Damga vergisi istisnası,
- Gümrük vergisi istisnası
gibi uygulamalar yer almaktadır. KOSGEB de TEKMER işletmelerinin yararlanabileceği muafiyet ve istisnaların 5746 sayılı Kanun kapsamında olduğunu açıkça belirtmektedir.
Ancak önemli bir ayrım bulunmaktadır:
TEKMER’de yer almak, teşviklerden otomatik olarak yararlanılacağı anlamına gelmez.
Faaliyetin ve projenin ilgili mevzuattaki şartları taşıması, Ar-Ge personelinin ve çalışma sürelerinin doğru takip edilmesi, harcamaların belgelendirilmesi ve gerekli raporlamaların yapılması gerekir.
Bu nedenle teşviklerin yalnızca miktarı değil, doğru uygulanması ve sürdürülebilir şekilde takip edilmesi de önemlidir.
TEKMER’de Faaliyet Gösteren Şirketlerin Mali Süreçlerinde Nelere Dikkat Etmesi Gerekir?
TEKMER’de faaliyet gösteren bir şirket için mali süreçler, klasik muhasebe işlemlerinin ötesine geçebilir.
Özellikle personel, proje, harcama ve teşvik arasındaki bağlantının doğru kurulması gerekir.
Örneğin bir personelin hangi projede görev aldığı, Ar-Ge faaliyetlerine ayırdığı süre, yapılan bir harcamanın hangi proje ile ilişkili olduğu ve bu harcamanın teşvik kapsamında değerlendirilip değerlendirilemeyeceği düzenli olarak takip edilmelidir.
Bu kapsamda şirketlerin;
Personel → Proje → Harcama → Muhasebe Kaydı → Teşvik → Raporlama
zincirini bir bütün olarak ele alması büyük önem taşır.
Ayrıca TEKMER süreçlerinde gerekli bilgi ve belgelerin zamanında hazırlanması ve ilgili raporlamaların düzenli yapılması gerekir. KOSGEB’in uygulama esaslarında TEKMER işletmelerine ilişkin proje, personel ve faaliyet bilgilerinin takip edilmesine yönelik raporlama süreçleri de yer almaktadır.
TEKMER’e Girmeden Önce Neler Yapılmalı?
TEKMER’e başvuru yapmadan önce şirketin yalnızca projesini değil, mali yapısını da planlaması faydalı olacaktır.
Özellikle;
- Ar-Ge projesinin kapsamı,
- Projede görev alacak personel,
- Ar-Ge harcamaları,
- Muhasebe kayıtlarının yapısı,
- Teşviklerden yararlanma koşulları,
- Raporlama ve belge düzeni
başlangıçta değerlendirilmelidir.
Çünkü teşvik süreçlerinde en önemli konulardan biri, işlemlerin sonradan düzeltilmeye çalışılması yerine başından itibaren doğru bir sistem kurulmasıdır.
Sonuç
TEKMER; teknoloji ve inovasyon odaklı girişimler için çalışma alanının ötesinde, Ar-Ge faaliyetlerinin geliştirilmesine ve ticarileştirilmesine katkı sağlayan bir yapı olarak öne çıkmaktadır.
Ancak TEKMER’e dahil olmak kadar, burada yürütülen faaliyetlerin mali ve mevzuatsal açıdan doğru şekilde yönetilmesi de önemlidir.
Doğru proje, doğru personel takibi, doğru muhasebe kayıtları ve doğru teşvik uygulaması bir arada yürütüldüğünde TEKMER süreci şirketler için daha sağlıklı ve sürdürülebilir hale gelebilir.
FocusArge olarak TEKMER, Teknopark ve Ar-Ge odaklı şirketlerin muhasebe, teşvik, raporlama ve mali süreçlerinde profesyonel danışmanlık sunuyoruz.
TEKMER sürecinizle ilgili destek almak veya şirketinizin teşvik potansiyelini değerlendirmek için bizimle iletişime geçebilirsiniz.